Zgodnie z art. 109 ust. 3 znowelizowanej ustawy o VAT czynni podatnicy VAT mają obowiązek prowadzenia ewidencji, która zawiera dane pozwalające na prawidłowe rozliczenie podatku i sporządzenie informacji podsumowującej, takie jak:

  • rodzaj sprzedaży i podstawa opodatkowania, wysokości kwoty podatku należnego (w tym korekty podatku należnego) z podziałem na stawki podatku;
  • kwoty podatku naliczonego obniżającego kwotę podatku należnego (w tym korekty podatku naliczonego);
  • dane kontrahentów;
  • dane dowodów sprzedaży i zakupów.

Każda grupa posiada osobny kod ją identyfikujący, który musi zostać wykazany w części ewidencyjnej JPK_V7M lub JPK_V7K.

GTU_01 – Dostawa napojów alkoholowych – alkoholu etylowego, piwa, wina, napojów fermentowanych i wyrobów pośrednich, w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym.

GTU_02 – Dostawa towarów, o których mowa w art. 103 ust. 5aa ustawy.

GTU_03 – Dostawa oleju opałowego w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym oraz olejów smarowych, pozostałych olejów o kodach CN od 2710 19 71 do 2710 19 99, z wyłączeniem wyrobów o kodzie CN 2710 19 85 (oleje białe, parafina ciekła) oraz smarów plastycznych zaliczanych do kodu CN 2710 19 99, olejów smarowych o kodzie CN 2710 20 90, preparatów smarowych objętych pozycją CN 3403, z wyłączeniem smarów plastycznych objętych tą pozycją.

GTU_04 – Dostawa wyrobów tytoniowych, suszu tytoniowego, płynu do papierosów elektronicznych i wyrobów nowatorskich, w rozumieniu przepisów o podatku akcyzowym.

GTU_05 – Dostawa odpadów – wyłącznie określonych w poz. 79–91 załącznika nr 15 do ustawy.

GTU_06 – Dostawa urządzeń elektronicznych oraz części i materiałów do nich, wyłącznie określonych w poz. 7–9, 59–63, 65, 66, 69 i 94–96 załącznika nr 15 do ustawy.

GTU_07 – Dostawa pojazdów oraz części samochodowych o kodach wyłącznie CN 8701–8708 oraz CN 8708 10.

GTU_08 – Dostawa metali szlachetnych oraz nieszlachetnych – wyłącznie określonych w poz. 1–3 załącznika nr 12 do ustawy oraz w poz. 12–25, 33–40, 45, 46, 56 i 78 załącznika nr 15 do ustawy.

GTU_09 – Dostawa leków oraz wyrobów medycznych – produktów leczniczych, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych, objętych obowiązkiem zgłoszenia, o którym mowa w art. 37av ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. – Prawo farmaceutyczne.

GTU_10 – Dostawa budynków, budowli i gruntów.

GTU_11 – Świadczenie usług w zakresie przenoszenia uprawnień do emisji gazów cieplarnianych, o których mowa w Ustawie z dnia 12 czerwca 2015 r. o systemie handlu uprawnieniami do emisji gazów cieplarnianych.

GTU_12 – Świadczenie usług o charakterze niematerialnym – wyłącznie: doradczych, księgowych, prawnych, zarządczych, szkoleniowych, marketingowych, firm centralnych (head offices), reklamowych, badania rynku i opinii publicznej, w zakresie badań naukowych i prac rozwojowych.

GTU_13 – Świadczenie usług transportowych i gospodarki magazynowej – Sekcja H PKWiU 2015 symbol ex 49.4, ex 52.1.

Dokonując oznaczeń kodów poszczególnych grup towarów i usług, należy dokładnie przeanalizować zakres danych, jakie ustawodawca wymienił przy każdej grupie. Przykładem błędu, jaki może pojawiać się wśród podatników, którzy nie przeanalizują kodów rzetelnie, może być GTU_06, który dotyczy dostawy urządzeń elektronicznych oraz części i materiałów do nich określonych w poz. 7–9, 59-63, 65, 66, 69 i 94–96 załącznika nr 15 do ustawy. Weryfikując pobieżnie tę grupę, można przyjąć uproszczenie, że jej zakres obejmuje wyłącznie przedmioty związane z urządzeniami elektronicznymi. Została w niej jednak zawarta również dostawa folii typu stretch.

W załączniku 15 ustawy o VAT w poz. 9 znajdują się płyty, arkusze, folie, taśmy i pasy z tworzyw sztucznych, niewzmocnionych, nielaminowanych ani niepołączonych z innymi materiałami – wyłącznie folia typu stretch.

Pole dotyczące GTU w nowym JPK wypełnia się wyłącznie w przypadku wystąpienia dostawy towaru lub świadczenia usługi wymienionych w danej grupie. Jeżeli dana transakcja będzie miała miejsce, w polu wpisuje się „1”. W sytuacji gdy dany towar lub usługa będąca przedmiotem sprzedaży nie została wymieniona w żadnej z GTU, pola te pozostawia się puste.

W broszurze informacyjnej dotyczącej struktury JPK_VAT z deklaracją ustawodawca wskazał, że GTU nie dotyczy:

  • łącznych raportów okresowych z kasy fiskalnej;
  • ewidencji sprzedaży bezrachunkowej w przypadku korzystania ze zwolnienia z kasy fiskalnej;
  • transakcji zakupu ujmowanych w rejestrze sprzedaży VAT, np. importu usług czy WNT.

Kody identyfikujące na niektóre towary i usługi w nowym pliku JPK dotyczą głównie obszarów, które narażone są na nadużycia podatkowe.

Kod GTU dla produktu można nadać przy wystawianiu faktury .

Kody GTU dotyczą wyłącznie sprzedawanych towarów i usług a więc nie stosuje się ich księgując faktury zakupu. Jeżeli głównym przedmiotem transakcji jest sprzedaż towarów a transport ma charakter usługi pobocznej jednak znajduje się na tej samej fakturze, nie będzie ona posiadała oznaczenia GTU 13.

Jeżeli na fakturze do paragonu znajduje się towar lub usługa która znajduje się w katalogu GTU, musi być ona oznaczona w JPK V7 przy odpowiednim kodzie GTU.

W nowym pliku JPK będą znajdować się trzy rodzaje pól o charakterze:

  • obowiązkowym – czyli pola, które nie mogą pozostać puste i podatnik ma obowiązek ich uzupełnienia za każdym razem;

W sytuacji gdy nie jest możliwe wypełnienie pola oznaczonego w schemacie nowego JPK jako pole obowiązkowe, należy wpisać słowo „BRAK”

  • opcjonalnym – które wypełniane będą wyłącznie w sytuacji, gdy wystąpi dana informacja, a w przeciwnym wypadku należy to pole pozostawić puste;
  • fakultatywnym – czyli pola, które podatnik może wypełnić dobrowolnie, a w sytuacji, gdy nie chce podawać danych przypisanych do tego pola, należy pozostawić je puste.